Croeso i Gapel y Morfa

ac Ebeneser, Penparcau


Mwy na Choncwerwyr



Her, hanfod a hyder y dystiolaeth Gristnogol oedd thema y Parchedig Noel Davies, Abertawe yn ei bregeth amserol i gynulleidfa Y Morfa fore Sul ola' Gorffennaf. 'Ry'n yn byw mewn byd dryslyd a brawychus,' meddai, 'mae gwrando ar newyddion trychinebus o lefydd fel Nice yn brawf o hynny ond beth yw natur y dystiolaeth Gristnogol gyhoeddus yn sgil hynny?'

 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Yn Jeremeia 1 gosodir yr her a dyna'n her ninnau - does neb yn rhy ifanc i dystio ac i ledaenu'r dystiolaeth Gristnogol ac nid yw gosodiadau fel 'na, allai i ddim gwneud am fy mod i methu siarad yn gyhoeddus' yn fawr o esgus. Nid oedd angen i Jeremeia boeni am ei ddiffyg doniau gan fod Duw yn rhoi'r geiriau iddo - yr oedd Duw yno i'w gynorthwyo i weithredu ar ran y cenhedloedd. Mae gennym ni, pob un ohonom ni, medd Noel, fel Cristnogion y grym i ddiwreiddio unrhyw dueddiad sy'n bygwth cyfeillgarwch. Mi all hyn ddechrau yn ein cymdogaeth ac fe all hynny yn y pen draw fod yn neges fyd eang.

Cyn hir fe fydd cyfle i'r eglwysi yng Nghymru leisio barn ar ddyfodol yr Undeb Ewropeaidd - wel beth ry'n ni'n mynd i ddweud a beth yw'r dasg sy'n ein hwynebu? Heb os mae hanfod ein neges Gristnogol yn llythyr enwog Paul at y Corinthiaid sy'n sôn am rinweddau cariad. Ry'n yn tueddu i feddwl am gariad, meddai Noel, fel rhywbeth unigol ond cariad mewn cymdeithas sydd gan Paul yn y llythyr hwn ac mi oedd Corinth yn lle cecrus iawn ar y pryd. 'Rhaid i gariad yn anad dim arall', medd Noel, 'lywio calon cenedl'.


Wel beth yw'r pwynt? Gan Paul hefyd y mae hyder y dystiolaeth - pwy a'm gwahana i oddi wrth gariad Crist, meddai. Ac oes ma 'na nifer o bethau - gorthrymder, newyn, perygl a chleddyf yn eu plith. Yn rhyfedd iawn, yr un bygythiadau sy'n ein byd heddiw ond meddai Paul 'yn yr holl bethau hyn ry'm yn fwy na choncwerwyr'. Yn yr awr dduaf, medd Noel, mae 'na bwynt trio o hyd gan fod Duw o hyd yn cynnal ei waith - mae ef yn ein nerthu ac yn gweithio drwyddom. Yn y pendraw cariad sydd ac a fydd yn ennill y dydd.





Gwasanaeth Haf yr Ysgol Sul 2016



 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth




Ffoaduriaid oedd canolbwynt y sylw yn y gwasanaeth 17 Gorffennaf wrth i'r Ysgol Sul bwysleisio ein cyfrifoldeb i'n cymydog. Roedd yn fraint cael clywed Megan Turner yn rhannu ei phrofiad o weithio efo ffoaduriaid o Syria ar ynys Lesbos yng Ngwlad Groeg. Hefyd cyflwynwyd siec i Sion Meredydd ar gyfer gwaith Tearfund gyda'r ffoaduriaid. Roedd yn wasanaeth a wnaeth argraff ar lawer iawn oedd yno. Mae oriel o luniau o'r gwasanaeth i'w gweld yma.












Bedydd Lleuwen



 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Roedd hi’n oedfa fedydd yn y Morfa 10 Gorffennaf, a Lleuwen Mari merch Garmon a Hannah a chwaer fach Elliw. Roedd Lleuwen i’w gweld yn mwynhau ei hun yn iawn ac yn ddigon bodlon cael ei chario o gwmpas y capel. Yn y gwasanaeth roedd Eifion yn pwysleisio fod y bedydd yn sacrament hynny yw yn fwy na defod neu weithred o groesawu mae’n gyfrwng i Dduw ddangos ei gariad. Yn ail mae’n weithred o ufudd-dod i Grist, rydym wedi ein gorchymun i wneud disgyblion a’u bedyddio yn enw Crist. Ond yn drydydd y mae’n dangos ein bod yn credu fod na gyfamod wedi ei wneud rhwng Duw a dyn yn Iesu Grist, hynny yw mae Duw wedi addo ei gariad a’i ofal ac arwydd o hynny yw dwr y bedydd. Bedyddiwyd Lleuwen a ninnau oll wedi addo bod yn gefn iddi ac yn gefn i’w rhieni wrth iddynt geisio cadw eu haddunedau.










Pedwar llun





Pedwar llun oedd yn mynd a sylw Eifion yn oedfa bore Sul y tadau yn y Morfa. Roedd o wedi trafod gofal a chariad y tad, a Duw Dad wrth siarad efo’r plant, ond roedd hynny yn thema gudd i’r oedfa gyfan.

Roedd y llun cyntaf yn portreadu’r gymuned yn galaru yn Orlando wedi i bedwar deg naw gael eu saethu mewn clwb nos i bobl hoyw yn y ddinas. Pwysleisiodd y modd yr oedd y darlun yn ein hatgoffa fod bywyd yn frau a sut yr oedd bywydau pobl yn deulu, yn bartneriaid ac yn gariadon wedi eu troi wyneb i waerd gan y digwyddiad.

Llun o Jo Cox oedd yr ail lun, yr aelod seneddol a laddwyd yn swydd Efrog ddydd Iau pan oedd hi wrth ei gwaith. Roedd y digwyddiad hwnnw wedi dod â thrasiedi Orlando yn nes atom ni medd Eifion. Roedd Jo Cox yn rhan o fywyd normal ein byd a’n cymdogaeth ni, ond hefyd rydym yn gwybod beth yw teulu a bod yn fam ac y mae gennym ryw amgyffred o ddau blentyn bach heb fam ac o ŵr yn ceisio dygymod. Ceisiwn ddeall cymhellion pobl sydd yn sal, neu bobl wedi eu cymell gan ddrygioni, ond mae’n anodd.

Y trydydd llun oedd un y mae Anna Jane wedi ei roi ar Facebook tra ei bod hi yn ymweld â’r Philipinas er mwyn hybu apel Cymorth Cristnogol y Presbyteriaid. Mae’n lun o bobl yn ymladd yn erbyn amgylchiadau anodd ac yn crafu byw.

Doedd y pedwerydd llun ddim ar y sgrin, roedd hwn yn ein meddyliau a’n profiadau ni, llun ydyw o Dduw. Tra ein bod yn holi a cheisio darganfod Duw yng nghanol y digwyddiadau hyn, weithiau byddwn yn methu ei weld ond dro arall fe’i gwelwn yn glir.

Ond roedd cariad a gras Duw i’w weld mewn un llun arall a ddangoswyd, llun gan Raffaellino Bottalla o Esau a Jacob yn cyfarfod. Roedd y ddau frawd wedi ffraeo wrth gwrs a Jacob wedi twyllo ei frawd. Ond mae’r ddau yn cyfarfod ac yn cofleidio ac yn cymodi. Yn y goflaid y mae cariad a maddeuant a chymod yn real, ac y mae gobaith yn disgleirio. Nid camu i mewn i gymodi y mae Duw ond gweithio oddi mewn i’n byw bob dydd ni. Mae’n galw arnom i fyw ei gariad a’i gymod mewn byd sydd yn ein hysgwyd a’n dychryn yn aml.











Stephen Fry a'r Duw dwl



Llongyfarchwyd pawb oedd wedi bod yn cystadlu yn Eisteddfod yr Urdd ar ddechrau’r Oedfa, 5 Mehefin, ac y mae lle i ymhyfrydu yn llwyddiant ein plant a’n pobl ifanc unwaith yn rhagor. Llongyfarchion mawr.

Ond nid llwyddiant yn gymaint a dioddefaint oedd man cychwyn sylwadau Eifion. Yn ddiweddar roedd Stephen Fry wedi codi ambell gwestiwn a lleisio’i farn ar ddioddefaint gan ofyn lle roedd Duw mewn byd fel ein byd ni. Nid oedd Eifion
 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

yn gwarafun iddo holi’r cwestiwn na chael sylw am hynny, mae unrhyw drafodaeth ar natur Duw i’w chroesawu y dyddiau hyn. Yn ôl Stephen Fry petai o’n cyfarfod Duw byddai yn awgrymu y dylai fod ganddo gywilydd am iddo greu byd lle mae cymaint yn dioddef ac yn enwedig byd lle mae’r diniwed yn dioddef. Iddo ef mae Duw yn hunanol mympwyol a dwl. Bu cryn ymateb i sylwadau Fry ac yn eu plith John Piper yr awdur a’r diwinydd ceidwadol. Yn ôl Piper roed hi’n iawn i Dduw ladd gwragedd a phlant wedi’r cyfan os yw’n rhoi bywyd mae ganddo’r hawl i’w gymryd fel y mynno hefyd, Duw yw Duw. Dyma ymateb rhy gyffredin heddiw, un sydd yn dangos Cristnogaeth ar ei waethaf ac un sydd yn ein dychryn ni fel Cristnogion. Ond bu ymatebion eraill doethach a llawer iawn nes at ysbryd yr efengyl. Yn ôl Ben Irwin rhaid credu mai Iesu yw’r cyfrwng i weld Duw, ac yn Iesu fe welir Duw nid fel rhywun hunanol, mympwyol a dwl ond fel iachawdwr dioddefus bregus. Nid Duw sy’n lladd plant yn fympwyol ydyw ond un sy’n cyd-deimlo â dioddefaint y byd. Crist yw’r “primary lens” wrth edrych ar Dduw. Os nad yw Iesu’n llunio’n darlun mi fyddwn yn gaeth i ddisgrifiad Fry ohono. Ond pan fo Iesu yn y canol gallwn :-

1. gadw golwg ar dadolaeth Duw- Abba – y Tad sydd yn ein caru a’n trin fel ei blant
2. weld mai ynddo Ef y mae ein bywyd
3 fwynhau perthynas adferol, mae’n cymodi ac yn cyfanu ond hefyd yn cynnig cynhaliaeth drwy bob dioddefaint

Ac arweiniodd y sylwadau hyn ni at y Cymun.






Mewn neu mas o Ewrop?



 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Daeth refferendwm Ewrop i bulpud Capel y Morfa 22 Mai 2016. “Yn bersonol mi fydda i yn pleidleisio dros aros yn Ewrop” meddai Elfed ap Nefydd Roberts yn ddi-flewyn ar dafod, “nid mod i’n dweud wrth neb sut i bleidleisio...” ychwanegodd. Ond pregeth am Ewrop oedd ganddo.
Aeth a ni i Lyfr yr Actau i hanes Paul yn cael gweledigaeth o ddyn ifanc yn crefu arno, “Tyred drosodd i Facedonia i’n cymorth ni...” Nododd mai dyma un o’r momentau tyngedfennol yn hanes Cristnogaeth. Roedd yn fwriad gan Paul i droi yn ôl a mynd i gyfeirad Asia. Ond teimlodd arweiniad a chafodd weledigaeth hon a’i harweinioddyn i Philipi a thrwy hynny i Ewrop. Mae’n amhosib meddwl be fydda'i effaith ar Ewrop neu Asia pe na byddai Paul wedi dewis y llwybr a ddewisodd a chroesi i Facedonia. Ni wyddai arwyddocad y penderfyniad ar y pryd, ond roedd yn foment a fyddai’n trawsnewid hanes.

Mae yna awgrym yn y cofnod pellach am hanes y siwrnai i Philipi sydd yn peri i rywun feddwl tybed nad oedd Alexander Fawr a’i deithiau buddugoliaethaus ar feddwl y grwp bychan oedd ar y daith. Teithiau oedd rhai Alexander a arweiniodd at goncro’r byd, a thybed nad oedd Paul yn meddwl am i efengyl Crist goncro’r byd hefyd. Ond concwest go wahanol dan ddylanwad brenin go wahanol fyddai hon. Concwest cariad nid cledd, concwest y criw bychan gostyngedig nid y fyddin rwysgfawr, concwest y gwas nid y meistr.

Y cwestiwn i Gristnogion yn Refferendwm Ewrop yw tybed a oes gan Gristnogaeth ran pwysig yn nyfodol Ewrop? I’r cyn archesgob Carey gwell tynnu allan o’r Undeb gan fod Ewrop yn ymosodol o seciwlar, ond i Elfed ap Nefydd Roberts rhaid cael Ewrop i efelychu Iesu yn hytrach nag Alexander, rhaid felly pleidleisio i aros i mewn i wrthweithio seciwlareiddio eithafol.

Gall Cristnogaeth newid Ewrop mewn tair ffordd:-
1. hybu heddwch a chyd weithrediad. Cofiodd Elfed weld aceri o gerrig beddau Rhyfel Byd Cyntaf yng ngwlad Belg. Ond rhan o freuddwyd y Gymuned Ewropeaidd o’r cychwyn yw sicrhau heddwch
2. galluogi cenhedloedd i fod yn gymorth i’w gilydd. Blinder yw clywed am bobl yn cwyno am gost bod yn Ewrop a mesur popeth yn ôl y geiniog. Dylai’r cryf gefnogi’r gwan nid poeni am ein ffyniant economaidd ein hunain yn unig.
3. datblygu amrywiaeth o fewn Ewrop. Gall yr Undeb Ewropeaidd ddiogelu ieithoedd a diwylliant bychain a pharchu gwahaniaethau ac amrywiaeth.
Doedd gan Elfed ap Nefydd Roberts fawr i’w ddweud am agwedd fewnblyg ynysig, ond er mwyn heddwch ac er mwyn cefnogi’r gwan a hybu amrywiaeth dylid gwneud yn sicr fod Cristnogaeth yng nghanol y meddylfryd Ewropeaidd.








Bedydd Llew


 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Oedfa fedydd oedd yng nghapel y Morfa ar Sul Calan Mai. Roedd na ddigonedd o sŵn plant a chyffro tra bod Tomas Llew yn dawel fodlon yng nghanol y cyfan. Aeth Eifion â ni i ganol byd rhaglenni plant efo’i sgwrs am y Clangers, sef cyfres deledu i blant a ymddangosodd gyntaf yn 1969 ond sydd bellach wedi dychwelyd i’r sgrîn fach. Adroddodd un o straeon y Clangers: roedd Clanger bach wedi mynd ar goll mewn ogof fawr ond mae’r Bussers goleuni yn ei helpu drwy ddangos llwybr allan o’r ogof iddo drwy agor pellen o edafedd. Mae’r Clanger bach yn dod allan o’r ogof drwy ddilyn yr edafedd. Peth digon tebyg ydi bedydd yn ôl Eifion, rydyn ni’n gosod edafedd y ffydd yn llaw Llew gan ei annog i’w ddilyn ef a darganfod ei ffydd a’i obaith yn Iesu Grist. Yna wedi i Eurig a Rhiannon wneud eu haddewidion ac i ninnau fel cynulleidfa wneud ein haddewidion ninnau bedyddiwyd Tomas Llew a’i groesawu i’r eglwys. Roedd hi’n oedfa lawen a chafwyd sgwrs a phaned yn y festri ar ôl yr oedfa. Pob bendith i Llew.












Dathlu'r Pasg



 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Mae gwyliau’r Pasg 2016 wedi bod yn rhai prysur yng Nghapel y Morfa. Roedd yr wythnos fawr yn gyfle i rai actorion yn ein plith i gyflwyno hanes y Pasg i blant ysgol a hynny mewn lleoliadau gwahanol yng nghapeli’r dref. Roedd Gethsemane yn un man, yr oruwch ystafell mewn lle arall heb sôn am Golgotha a’r bedd gwag. Daeth degau o blant o wahanol ysgolion cynradd a chafodd stori’r Pasg gryn argraff arnynt. Diolch i Zoe am y trefniadau.
Wedyn roedd oedfaeon y Pasg, oedfa undebol Gwener y Groglith yn eflwys y Santes Fair, yna’r orymdaith. Cafwyd oedfa fore’r Pasg ac Eifion yn atgoffa’r plant am y newid rhyfeddol sydd rhwng y lindys a’r pili pala, a sut y gall atgyfodiad Iesu ein trawsnewid ninnau gan roi gobaith mewn sefyllfaoedd anodd a thrychinebus. Cawsom ein gwahodd ganddo hefyd i gael golwg ar y ffilm The Way fel myfyrdod pellach ar yr Atgyfodiad.

Ar Sul 10 Ebrill wedyn roedd Elwyn Richards yn ein hannog i fod yn “dystion i’r holl bethau hyn”. Rydym yn aml yn ystyried rhannu’r ffydd fel tasg anodd meddai - ond y mae byw’r ffydd yn llawer iawn anos na dweud wrth bobl amdani. Oriog yw’n hymateb yn aml a digon tebyg oedd ymateb y digyblion cyntaf. Roeddynt yn ei chael hi’n anodd deall beth oedd yn digwydd ac yn ei chael hi’n rhwydd neilltuo oddi wrth y bobl o’u cwmpas. Ond pan mae Crist yn ymddangos iddynt nid yw’n edliw eu diffygion. Er eu bod nhw a ninnau yn ddigon gwan mae’n parhau i’w defnyddio. Felly mae hi heddiw ar waethaf ein gwendid a’n diffygion mae rhan i bawb yn y gwaith. Gallwn arddel ei fywyd a’i waith ac arddangos y newid mae Iesu yn ei achosi ynom ni a gwneud hynny drwy nerth yr Ysbryd Glân.






Y mae Capel y Morfa yn eglwys groesawgar a chynnes yng nghanol tref Aberystwyth. Mae’n cynnal amrywiaeth o wasanaethau a chyfarfodydd ar y Sul ac yn ystod yr wythnos. Ym mis Awst byddwn yn cyd-addoli ag eglwysi Cymraeg eraill y dref. Rydym yn hapus i groesawu ymwelwyr a chyfeillion o bob oed i gyd-addoli ac i ymuno â ni mewn cyfarfodydd yn y capel ac yng Nghanolfan Morlan.

Lleolir y capel ym Maes y Frenhines, Aberystwyth, ar gyffordd Heol Portland (Portland Street) a Morfa Mawr (Queen's Road),gyferbyn â hen Neuadd y Dref (adeilad newydd Llyfrgell y Dref). I weld map, cliciwch yma.

Lleolir y gangen, Ebeneser, ar Ffordd Penparcau. I weld map, cliciwch yma

Os cewch anawsterau wrth ddefnyddio'r wefan hon, neu os oes gennych unrhyw awgrymiadau neu ddeunydd yr hoffech ei gynnwys ar y wefan, cysylltwch â ni.


Cynulleidfa y capel

Cynulleidfa y capel


Newyddion
Y brenin tlawd mwy...
Oedfa Undebol y Morlan mwy...
Cwrdd Gweddi Chwiorydd y Byd mwy...

Amserau Cyfarfodydd y Sul

Oedfa’r bore am 10.00
Ysgol Sul y plant yn ystod oedfa’r bore
Ysgol Sul yr oedolion ar ôl oedfa’r bore
Oedfa’r prynhawn am 2.15 yn Ebeneser
Oedfa’r nos am 5.00 ddiwedd Hydref-ddiwedd Mawrth; am 6.00 ddiwedd Mawrth-ddiwedd Hydref

Gweler Digwyddiadur am wybodaeth am gyfarfodydd eraill

Y Bugail a'r plant ar fore Nadolig

Y Bugail a'r plant ar fore Nadolig



Dylunio a datblygiad y wefan: Technoleg Taliesin Cyf.

Administration