Croeso i Gapel y Morfa

ac Ebeneser, Penparcau


Je suis Charlie!


 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Roedd digwyddiadau ym Mharis yn anorfod o gael sylw yn yr Oedfa yng Nghapel y Morfa fore Sul 11 Ionawr. Roedd y terfysgwyr yn gweithredu yn enw Islam, neu dyna eu honiad, ac am warchod enw’r proffwyd gan fod y cylchgrawn Charlie Hebdo yn mynnu ei ddychanu. Dechreuodd Eifion ei bregeth drwy ddisgrifio cymydog iddo yn Llangennech. Gŵr o Iran ydi Saad, Mwslim mewn enw er nad yn ymarfer ei grefydd. Sigarét, joch o wisgi a sgwrsio oedd pleserau Saad a byddai ganddo farn ar bopeth, ac yn sicr ni fyddai ganddo fawr i’w ddweud wrth y tri terfysgwr. Felly aeth Eifion yn ei flaen i geisio ateb pam fod crefydd ddidwyll ac o argyhoeddiad cryf yn gallu troi’n rym dinistriol a difäol. Nid pobl ifanc oedd y rhain, ond gweithredoedd yn deillio o argyhoeddiad. Pobl o argyhoeddiad dyfnion ddylem ni fel Cristnogion fod ond mae angen i’r argyhoeddiad hwnnw fod yn gyson â'r datguddiad yng Nghrist.
Mynn Eifion fod argyhoeddiad yn gallu troi’n beryglus :-

pan da ni n colli golwg ar hanfod Duw a bywydau’n gilydd. Dylai ein geiriau a’n gweithredoedd gael eu siapio gan ein gweledigaeth o Dduw - os ydym yn gweld Duw fel un dialgar, dial fyddwn ninnau, os ydym yn ei weld yn oddefgar a chariadus, byddwn yn byw’n oddefgar a chariadus.

os yw marwolaeth yn golygu mwy na bywyd. Os oes gormod o bwyslais ar y nefoedd a mynd i’r nefoedd mae bywyd yn y byd yma yn mynd yn ddiwerth. Mae perygl wedyn i farwolaeth fod yn bwysicach na bywyd. Os yw’r corfforol yn cael ei ystyried yn ddi-werth mae pobl hefyd yn ddi-werth.

os yw geiriau dynion yn bwysicach na geiriau Crist, mae dehongliad dynion yn troi’n ddogma sy’n goruwch-lywodraethu ac yn gormesu.

Nid ofni argyhoeddiad sydd ei angen, dim ond osgoi’r peryglon.

Yn ystod yr oedfa hefyd croesawyd Jean Porteous i fod yn aelod cyflawn wedi iddi symud ei haelodaeth o’r Tabernacl yn Aberaeron. Croeso cynnes iddi.

Diddorol hefyd oedd gweld Eifion yn dangos i’r plant sut i osod cyllyll a ffyrc mewn peiriant golchi llestri, y frawddeg allweddol oedd , `dwi’n lecio trefn, popeth yn ei le’n daclus’ a dyna be mae crefydd yn ei wneud – gosod trefn ar fywyd rhywun ... mmmmm!


2015


Eleni eto yn ystod oedfa gyntaf y flwyddyn yng Nghapel y Morfa fe gafwyd cyfarchiad i’r eglwys ar ran y swyddogion gan Dai Alun fel ysgrifennydd yr eglwys. Roedd yn ein hannog i edrych yn ôl, ac wrth wneud hynny cofio cyfeillion a gollwyd ond a cofio a dysgu drwy ein camgymeriadau hefyd. Diolchodd yn frwdfrydig i Eifion fel gweinidog am ei waith drwy’r flwyddyn yn fugail, yn bregethwr ac yn gyfaill. Cyfeiriodd hefyd at y gwasanaeth Nadolig a arweiniodd Eifion ar Radio Cymru a’r gwerthfawrogiad a gafwyd i’r oedfa honno. Bu’n flwyddyn lwyddiannus ac atgoffodd ni o oedfa’r Pasg , oedfaeon dathlu pum mlynedd ar hugain sefydlu’r eglwys, apêl dŵr Ethiopia, casgliad ymchwil Ebola ac amryw ddigwyddiadau eraill.
Ond wrth edrych ymlaen ceisiodd ddychmygu beth fydd her pobl ifanc yr eglwys i ni eleni, hwy oedd wedi gwneud prosiect Dŵr Ethiopia yn brosiect i ni. Eleni hefyd bydd Eifion yn cael ei urddo yn Llywydd y Sasiwn a hynny yng nghapel y Morfa ac addawodd Dai Alun ein cefnogaeth iddo yn ystod y flwyddyn.
Ond y mae’r Calan hefyd yn gyfnod i ni ofyn pa fath o eglwys yn ydym yn dymuno bod yn 2015. Mae colofnau yn Perthyn wedi tystio fod llawer iawn o aelodau’r eglwys yn gwerthfawrogi’r croeso a’r cynhesrwydd sydd yn yr eglwys, a daeth Dai Alun a’i sylwadau i ben drwy ein hannog i gefnogi’n gilydd fel teulu’r eglwys.
Yn ei bregeth pwysleisiodd Eifion yntau berthynas pobl a’i gilydd. Nododd fod

Rhaid i ni wrth ein gilydd. Mae Duw yn ein defnyddio fel cymuned o gariad Duw.
Rhaid i ni wrth y grasusau a ddaw o addoliad a sacramentau, mae perygl i ni fychanu rhain o hyd. Ond byddwn yn arbrofi fel eglwys eleni gan chwilio am batrymau newydd o addoli.
Rhaid i ni fyw ein ffydd, mae bywyd yn bererindod lle mae rhaid byw y bywyd newydd bob dydd a derbyn Ei nerth a'i ras Ef.
‘Jesus is a way of life’ oedd un arwydd ar eglwys yn Bangladesh, a dyna sut y dylai pethau fod. ‘Dos dilynwn di!’






Gwasanaeth Nadolig 2014


Goleuni oedd y thema eleni, ac fe ddaeth Mair a Joseff, y bugeiliaid, doethion ac angylion at ein preseb ni ym "Methlehem lle bu set fawr"! Cafwyd parti mawr yn y Morlan wedi'r oedfa ac yr oedd y cawl a'r cwn poeth yn flasus dros ben!

Cafwyd hwyl fawr fore dydd Nadolig wrth addoli a mwynhau gwrando ar y plant yn trafod yr anrhegion a gawsant y bore hwnnw. Roedd y siwmperi Nadoligaidd yn hyfryd o ddi-chwaeth, gan gynnwys un Eifion. Ond llongyfarchiadau i Rhys ar ennill y gystadleuaeth - yn rhyfedd iawn ar gorn yr het oedd ar ei ben!






Blwyddyn newydd dda i bawb yn 2015
Mae mwy o luniau yn yr Oriel






Cofio



Cofio 1914 oedd ar feddwl John Tudno Williams yn yr oedfa fore Sul, 14 Rhagfyr 2014 a hynny trwy adnodau am ddydd dicter o broffwydoliaeth Seffaneia. Pwysleisiodd dair elfen am y cofio.

Yn gyntaf mynnodd fod cofio’n bwysig. Mae’n ddyletswydd arnom i gofio er parch i’r rhai a fu farw ac mewn cydymdeimlad â’u teuluoedd. Rhoddodd sylw i feirdd sydd wedi canu am y rhyfel, pobl megis Hedd Wyn oedd yn sôn am “Dduw ar drai ar orwel pell”. Ond roedd ei sylw yn mynd yn arbennig i gerdd Wilfred Owen, cerdd lle mae’n cymryd stori Abraham am aberthu Isaac - ac yn y gerdd mae Wilfred Owen yn dychmygu fod Abraham yn gwrthod achub ei fab, mae’n lladd Isaac “a hanner had Ewrop”. Peth felly a ddigwyddodd rhwng 1914 ac 1918, ac y mae T. Gwyn Jones wedi dweud rhywbeth tebyg. Mae angen cofio er mwyn cydymdeimlo a chydnabod y golled.

Yn ail mae angen cofio er mwyn dysgu. Mae’n demtasiwn i’r eglwys gyfaddawdu mewn cyfnod o ryfel. Dyna ddigwyddodd yn 1914 i eglwysi ymneilltuol yn enwedig. Bu newid agwedd at ryfel, nid oedd heddychiaeth yn rhan o’r meddylfryd i lawer iawn, daeth y gydwybod ymneilltuol i ben. Roedd John Williams Brynsiencyn ac eraill yn amlwg iawn fel rhai oedd yn recriwtio ar gyfer y fyddin. Roedd hwn yn rhyfel sanctaidd oedd o blaid heddwch, yn ôl John Williams, nid oedd dewis bellach yn ol John Morris Jones gan fod yr Almaen wedi gwerthu ei hun i’r diafol. Roedd ambell wrthdaro cyhoeddus amlwg oherwydd y gefnogaeth i ryfel, er engraifft yn y Tabernacl, Aberystwyth dywedodd y gweinidog y Parchedig R. J. Rees bethau go syfrdanol mewn gweddi, cymaint felly nes fod T Gwyn Jones wedi codi a cherdded allan o’r oedfa.
Yn drydedd rhaid cofio er mwyn edifarhau! O fewn anghudffurfiaeth roedd rhai yn gwrthwynebu’r rhyfel. Fel y dywedodd Stanley Mellor - Undodwr o Lerpwl – “pan mae dwy wlad Gristnogol yn gweddio ar yr un Duw i’w cefnogi nhw mewn rhyfel, mae na rhywbeth o’i le”. Rhaid i ni gofio mewn edifeirwch.


Gwasanaeth Carolau Pantycelyn



 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Nos Sul 6 Rhagfyr 2014 cynhaliwyd gwasanaeth carolau aelwyd Pantycelyn yng Nghapel y Morfa. Roedd hi'n braf croesawu'r myfyrwyr a rhai o'u rhieni a'u cefnogwyr i'r oedfa. Cafwyd gwasanaeth buddiol a dymunol, a diolchwyd iddynt ar ran yr eglwys gan Eifion Roberts. Roedd paned a 'mins pei' yn y festri wedi'r gwasanaeth a gwnaed casgliad at waith Medecins sans frontieres yn ymladd Ebola. Diolch i'r myfyrwyr ac i bawb a ymunodd yn y gwasanaeth.



Bydded i ni orlifo â gobaith!




Mewn cyfnod o dywyllwch, ar lawer ystyr, bydded i ni orlifo â gobaith – dyna oedd testun Rhidian Griffiths fore Sul, 30 Tachwedd. Tynnodd ei destun o lythyr Paul at y Rhufeiniaid – llythyr sy’n portreadu gobaith Paul er nad oedd ef wedi ymweld â’r Rhufeiniaid a ddim yn eu hadnabod.

‘Triongl yr Urdd,’ medd Rhidian, ‘yw Cymru, cyd-ddyn a Christ’ ond triongl y Cristion yw ‘Ffydd, Gobaith a Chariad.’
 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Byddai penderfynu pa un fyddai ar y brig yn ddadl ddiwinyddol ond mae’n sicr y byddai pawb yn cytuno mai gobaith a fyddai yn y canol. ‘Does yna ddim lawer o sôn am obaith’, ategodd, ‘er bod yna folawd i ffydd a chariad yn y Testament Newydd.’ Ond y mae i obaith le pwysig a’r hyn sy’n allweddol yn llythyr Paul at y Rhufeiniaid yw nad yw’r gobaith a bortreadir yn tarddu o amgylchiadau – wedi’r cyfan nid oedd Paul yn eu hadnabod ac oes oedd gan rhywun le i ofni y Rhufeiniaid oedd y rheiny wrth i bob math o bethau atgas eu bygwth. Mi allwn ninnau fod yn obeithiol heddiw sut bynnag y mae pethau arnom.
Ac yntau newydd fod yn nghyfarfod o banel eciwmenaidd strategaeth yr henaduriaeth anodd, ar adegau, yw bod yn obeithiol yn yr hinsawdd sydd ohoni ond a ninnau yn nhymor yr adfent pwysleisiodd Rhidian mai ar yr awr dywyllaf y gwelir goleuni. Tra’n gweithio yng Ngogerddan arferai Catherine, gwraig Rhidian, astudio newid yn y dail gan ganolbwyntio’n benodol ar y ddeilen felen ac fe ddaeth y gwyddonwyr i gasgliad mai ar yr union amser y mae hi ar fin cwympo y mae hi’n rhyddhau egni i’r goeden ac yn ei hadnewyddu. A ninnau yn nhymor yr adfent, a yw Duw tybed yn ein galw ni mewn cyfnod llwm? Yn wir, bydded i ni gael ffydd a chariad ond bydded i ni orlifo â gobaith.

Yr oedd gan Rhidian lith arall y bore ‘ma – ‘llith ariannol sych’ y galwodd ef hi ond mae ei neges yn bwysig. Wrth i’r flwyddyn ariannol dynnu tua’i therfyn diolchwyd yn gynnes iawn am bob rhodd ond fe’n atgoffwyd ni fel aelodau bwysigrwydd ein cyfraniadau ariannol er mwyn cynnal ein rhan yn nheyrnas Dduw. Er mwyn gweld maint ein cyfraniadau mae modd cysylltu â Rhidian, pe dymunir. Mae’r manylion yn rhifyn y mis hwn o Perthyn.




Bedydd Rhys


 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Roedd na fedydd yng Nghapel y Morfa bore Sul, 2 Tachwedd. Nid yn aml yr ydych yn gweld yr un sydd i’w fedyddio yn cropian yn hapus braf ym mlaen y capel wrth i Eifion drafod arwyddocad y bedydd. Ond dyna oedd Rhys wedi benderfynu ei wneud – mae’n amlwg ei fod yn teimlo’n gartrefol yn y capel yn barod. A dyna bwyslais neges Eifion, tu hwnt i’r iaith ddiwinyddol am gyfamod gras mae’r bedydd yn ffordd o groesawu Rhys i deulu’r eglwys. Roedd Robert a Sioned, rhieni Rhys ac Osian yn gwneud addewidion fel yr oedd y rhieni bedydd a’r gynulleidfa, addewidion am fagwraeth ac am gyflwyno Rhys i’r Iesu. Roedd pawb yn cael y fraint o fod nid yn unig yn dystion i gychwyn taith Rhys ond hefyd yn rhan o’i daith.
Pwysleisiodd Eifion y fraint mae’n gael o fedyddio plentyn, ond eto mae’n poeni weithiau am yr addewidion – tybed a oedd y cyfan wedi ei esbonio yn ddigon eglur? Adroddodd hanes bedydd mewn capel gwledig a’r fam fedydd yn hwyr yn cyrraedd, yn wir wedi colli’r gwasanaeth, ac ar gais y fam yn y gegin yn eu cartref dyma fynd drwy'r addewidion eto. Ar un ystyr efallai fod mwy o ysytyr yn yr addewidion yna gan eu bod mor bwysig iddi. Ond roedd ambell weinidog yn gwgu gan fod y sacrament wedi digwydd yn y capel. Rhaid i’r cyfan fod yn ystyriol a didwyll, gellir sôn am gyfamod a gras ond efallai mai peth gwell yw sôn am Dduw yn gwahodd a denu pobl ato fo – Duw yn rhoi bod i fywyd ym mywyd Rhys. Bydd hyn yn digwydd yng nghanol teulu yr eglwys er nad ydym yn deall beth sy’n digwydd na sut mae’n digwydd. Mae cariad Duw yn cael ei roi i ni ac mae Rhys wedi cychwyn taith a thrwy’r bedydd mae gan aelodau capel y Morfa ran yn y daith yn esiampl o gariad Crist ac
 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

yn gwmni iddo. Ond mae na bresenoldeb Dwyfol uniongyrchol yn y daith hefyd a byddwn yn gweddio y bydd Rhys yn dod yn ymwybodol ohono. Bydd fel goleuni iddo yng nghanol pob tywyllwch, goleuni all ymddangos yn sydyn a rhyfeddol o rhywle, a dyna arwyddocad y tric goleuni a gyflawnodd Dafydd ac Anna (plant Eifion). Cyfaddefodd Eifion nad yw’n ddewin o unrhyw fath ond mae Dafydd ac Anna yn fwy na thebol gyda sioe oedd yn denu’r plant hynaf a’r ieuengaf yn y capel, roedd na olau yn ymddangos o bob cyfeiriad, symbol o oleuni rhyfeddol Crist all oleuo yn y mannau mwyaf anhebygol.

Pob bendith i Robert, Sioned, Osian ac wrth gwrs Rhys Bryn.



Diolch, diolch yw ein cân



Y bocs oedd thema y gwasanaeth diolchgarwch eleni – a hynny wrth i’r Ysgol Sul annog anfon bocsys yn llawn nwyddau at blant yn llai ffodus ‘na nhw. Mae gan y rhan fwyaf ohonom lawer gormod o focsys – a methwn ddod o hyd i bethau yn aml ond nid yw fel hynny ar bawb. Mae eiddo rhai sy’n byw ar y pafin yn gallu ffitio mewn i focs a dyna yn aml yw ei gartref.

Bocs pinc oedd gan y plant lleiaf ac mi gawsont lot o hwyl yn tynnu trugareddau allan o’r bocs a diolch amdanynt. Fe ddaethont allan yn un rhes – anifeiliaid mawr, anifeiliaid bach, blodau hardd, ffrwythau, llysiau, haul heb sôn am Adda ac Efa. Bu’r dosbarthiadau hefyd yn diolch – gan werthfawrogi pethau megis jiraff, llewod, pili pala a chlywyd nifer o adnodau oedd yn cyfeirio at ddiolch a rhannu.

 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth

Criw y gegin

Braf oedd clywed fod y cyfraniadau at Apêl Dŵr Ethiopia wedi croesi’r mil o bunnau a bu’r dosbarth ieuenctid yn portreadu faint o ddŵr glân a fyddai hynny yn ei brynu drwy smalio taflu bwcedi o ddŵr at y gynulleidfa – rwy’n siwr fod nifer yn falch mai papur wedi’i falu oedd yn y bwcedi! Pwysleisiodd Eifion yr angen i ddiolch am ein bwyd hyd yn oed os mai ysgewyll, aubergine, pwdin reis (rhai o gas fwyd y plant ac Eifion!) oedd ar y plat.
Daeth nifer fawr o’r plant lleiaf â ffrwythau i’r ford yn y blaen – fe fydd y cynnyrch yn cael ei ddosbarthu gan ymwelwyr y Morfa. Ar ôl y gwasanaeth cafwyd gwledd o gawl yn y Morlan – nid cawl traddodiadol yn unig ond cawl blas moron ac oren, tatws melys, tomato a brenhinllys – i enwi ond rhai! Canmil diolch i’r masterchef Rhys a’i dîm. Diolch hefyd i’r rhai a fu’n addurno’r capel fore Sadwrn.


Gwledd yn wir!



Heb os y lle gorau am fwyd nos Lun, Hydref 13 oedd festri’r Morfa wrth i’r gymdeithas gael ei swper diolchgarwch. Roedd y byrddau o bob lliw a llun, yn llawn o ddanteithion sawrus a melys ac yn brawf bod y cynhaeaf eleni eto wedi bod yn un ffrwythlon. Huw Owen yw’r cadeirydd y tymor hwn ac wrth gyflwyno y gŵr gwadd sef Ifan Gruffydd, Tregaron cyfeiriodd at ei ddyddiau mebyd yn Cross Hands lle rhoddid darn o lo yng nghanol y cynnyrch fel symbol o’r hyn a gafwyd. Neithiwr dyn o’r wlad oedd y canolbwynt ac nid oes lle llawer mwy gwledig nac anghysbell na Chefnresgair, Tregaron – cartref y diddanwr.

 (c) Capel y Morfa, Aberystwyth


Cafwyd danteithion amrywiol ganddo ef hefyd - wrth i rywun fynd yn hŷn, meddai Ifan, cynyddu mae’r atgofion. Rhannodd atgofion difyr am Aberystwyth ac am ei gartref anghysbell pryd oedd cael trydan, tap dwr, ffôn a ‘rayburn’ yn beth mawr. Doedd e chwaith ddim yn brin o jôcs – nifer ohonynt am bregethwyr a chwarae teg i Eifion am chwerthin ar ben yr hanesyn am y ddynes honno oedd yn cwyno fod y pregethwyr a ddeuai’n weinidgoion ar ei chapel yn gwaethygu bob tro! Mi gafodd Ifan ei eni yn Aberystwyth, bu’n lwcus iawn o’r ysbyty yn ystod ei waeledd ond hwyrach mai yn BakerStreet y cafodd y profiad mwyaf. Mae’n cofio, fel ddoe, mynd i wrando ar Dr Martin Lloyd Jones, yn wreiddiol o Langeitho, a’r modd yr atebodd hwnnw nifer o’r cwestiynau allweddol a oedd gan Ifan ynghylch crefydd pan yn ei ugeiniau. Nid yw’n rhyfedd felly ei fod wedi gwneud cymant dros yr achos yn ysgoldy Rhiwdywyll a’i fod bellach yn flaenor yng nghapel Bwlchgwynt, Tregaron.

Aeth pawb adref yn hapus wedi cael gwledd o fwyd ac hanesion. Yn goron ar y cyfan roedd buddugoliaeth tîm pêl-droed Cymru yn erbyn Cyprus yng Nghaerdydd.









Y mae Capel y Morfa yn eglwys groesawgar a chynnes yng nghanol tref Aberystwyth. Mae’n cynnal amrywiaeth o wasanaethau a chyfarfodydd ar y Sul ac yn ystod yr wythnos. Ym mis Awst byddwn yn cyd-addoli ag eglwysi Cymraeg eraill y dref. Rydym yn hapus i groesawu ymwelwyr a chyfeillion o bob oed i gyd-addoli ac i ymuno â ni mewn cyfarfodydd yn y capel ac yng Nghanolfan Morlan.

Lleolir y capel ym Maes y Frenhines, Aberystwyth, ar gyffordd Heol Portland (Portland Street) a Morfa Mawr (Queen's Road),gyferbyn â hen Neuadd y Dref (adeilad newydd Llyfrgell y Dref). I weld map, cliciwch yma.

Lleolir y gangen, Ebeneser, ar Ffordd Penparcau. I weld map, cliciwch yma

Os cewch anawsterau wrth ddefnyddio'r wefan hon, neu os oes gennych unrhyw awgrymiadau neu ddeunydd yr hoffech ei gynnwys ar y wefan, cysylltwch â ni.


Cynulleidfa y capel

Cynulleidfa y capel


Newyddion
Siom mwy...
Dathlu chwarter canrif mwy...
Eglwys yr Alban a'r refferendwm mwy...

Digwyddiadur
01 Chwefror: Gwasanaethau manylion
08 Chwefror: Gwasanaethau manylion
15 Chwefror: Gwasanaethau manylion
22 Chwefror: Gwasanaethau manylion
01 Mawrth: Gwasanaethau manylion

Amserau Cyfarfodydd y Sul

Oedfa’r bore am 10.00
Ysgol Sul y plant yn ystod oedfa’r bore
Ysgol Sul yr oedolion ar ôl oedfa’r bore
Oedfa’r prynhawn am 2.15 yn Ebeneser
Oedfa’r nos am 5.00 ddiwedd Hydref-ddiwedd Mawrth; am 6.00 ddiwedd Mawrth-ddiwedd Hydref

Gweler Digwyddiadur am wybodaeth am gyfarfodydd eraill

Teitl yma

Teitl yma



Dylunio a datblygiad y wefan: Technoleg Taliesin Cyf.

Administration